Hoe trek je een optische HDMI-kabel door een buis?

Een optische HDMI-kabel trek je door een buis in zes stappen: testen, route bekijken, de connector eraf, de kabel aan een trekveer, in één trek doorhalen, en daarna de connector terug en opnieuw testen. Zo merk je een verkeerde richting of een probleem met de kabel voordat hij in de muur zit. RU connected adviseert de verbinding te testen voordat je de kabel definitief wegwerkt.

  1. Test op de grond. Sluit Source aan op de bron en Display op het scherm, en kijk of er beeld komt. Welke kant waar gaat, staat op Source en Display.
  2. Bekijk de route. Hoe lang is de buis, hoeveel bochten zitten erin, en past het uiteinde erdoor? De Fiber Optic Association (FOA) raadt aan de route vooraf goed te beoordelen.
  3. Haal de connector eraf. Bij de Optische HDMI 2.1 kabel met afneembare connector van RU connected neem je de grote HDMI-connector aan de Display-kant af en zet je de beschermkap op het uiteinde.
  4. Maak de kabel vast aan een trekveer. Bij de afneembare kabel van RU connected monteer je de meegeleverde beschermkap aan de trekveer. Bij een andere kabel volg je de aanwijzing van de fabrikant. Roy gebruikte een trekveer, installatiedraad en tape. Laat de kabel tijdens het trekken niet draaien.
  5. Trek in één rustige trek. De FOA raadt aan de installatie in één trek af te ronden. Voer de kabel aan het begin in zonder lus of knik.
  6. Zet de connector terug en test opnieuw. Pas als het beeld er weer is, werk je de kabel weg.

Kopers van de afneembare kabel beschrijven dezelfde aanpak in hun reviews op ruconnected.nl. Roy schreef op 28 mei 2021: “Wel de mantel er nog afgeschroefd en m.b.v. een trekveer, wat installatiedraad en tape de kabel zonder al teveel moeite er doorheen getrokken.” Hans ontdekte op 20 oktober 2022 dat “een klein langwerpig doosje” in de verpakking dient als bescherming om de kleine HDMI-connector bij het door een buis schuiven of trekken.

Hoe scherp mag de kabel buigen?

De Optische HDMI 2.1 kabel van RU connected mag niet scherper buigen dan een buigradius van 45 mm; dat geldt voor de vaste en voor de afneembare uitvoering. Buigradius is de straal van de bocht, dus een bocht met 45 mm radius loopt om een cirkel van 9 cm doorsnede. Tijdens het trekken, met spanning op de kabel, houd je de bochten ruimer dan na de installatie.

Een ruime bocht is geen probleem, een knik wel. De 45 mm is de opgave van RU connected voor beide optische kabels. Bij het trekken zit de meegeleverde beschermkap over het afneembare Display-uiteinde en monteer je de trekveer aan die kap; het Source-uiteinde blijft bij de bron.

Dat onder spanning ruimer moet dan in rust, is een algemene regel voor glasvezel. De FOA noemt als gangbare aanbeveling 20 keer de kabeldiameter tijdens het trekken en 10 keer na de installatie. Daar zet de FOA nadrukkelijk bij: kijk altijd naar de opgave van de fabrikant van jouw kabel. Fabrikanten geven het zo op:

BronMinimale buigradius
RU connected, Optische HDMI 2.1 kabel (beide uitvoeringen)45 mm
Phantom Cables HDMI-25045 mm
SCP 995AOC (4K60)20 × diameter tijdens bewegen, 10 × in rust
FOA, algemene vuistregel20 × diameter onder spanning, 10 × in rust

Voor de kabels van RU connected geldt de opgave van 45 mm. Reken daar geen eigen getal bij uit met de vuistregel van de FOA.

Ook achter het apparaat telt de bocht. RU connected rekent op ongeveer 8,5 cm ruimte achter het apparaat voor het uiteinde en de kabel voordat die een bocht maakt; bij de afneembare uitvoering 9 cm.

Breekt glasvezel bij een bocht van 90 graden?

Nee, de glasvezel in een optische HDMI-kabel breekt niet door een bocht van 90 graden, zolang die bocht ruim genoeg is. Het gaat om de straal van de bocht, niet om de hoek. Een knik beschadigt de vezel wel. Een 90-gradenbocht in een buis past bij de Optische HDMI 2.1 kabel van RU connected als de buigradius niet onder de 45 mm komt.

Joost schreef op 16 mei 2020 over zijn afneembare kabel van 10 meter: “Behuizing eraf geschroefd, ging daarna prima door een 3/4 buis met 90° bocht.”

Te ver buigen is verraderlijk, omdat je de schade niet altijd ziet. De FOA noemt gebroken vezels, vezels die door spanning meer licht verliezen, en schade aan de kabelopbouw die pas later tot storingen leidt. LG noemt een geknikte of gebroken HDMI-kabel als oorzaak van knipperend of zwart beeld. Zie je dat na de installatie, kijk dan op geen beeld.

Waarom trek je rustig, en waar maak je de trekveer vast?

Trek een optische HDMI-kabel zo rustig mogelijk, want in de connector zitten de elektronica en de overgang naar de glasvezel. RU connected ziet dat net iets te veel kracht op de connector, tijdens of na het installeren, bij een eenvoudige kabel de glasvezel een fractie kan laten verschuiven ten opzichte van het lensje. De kabel kan dan later gaan haperen.

Waar je de trekveer vastmaakt, verschilt per fabrikant. SCP laat zijn 995AOC trekken aan een trekdop die om de kleine connector aan de schermkant sluit. De FOA raadt voor glasvezelkabels in het algemeen af om aan de mantel te trekken, tenzij de fabrikant dat toestaat. Bij de Optische HDMI 2.1 kabel met afneembare connector levert RU connected een beschermkap mee die je aan de trekveer kunt monteren: daar maak je de trekveer vast. Twijfel je bij een andere kabel, vraag het dan de fabrikant of de winkel voordat je begint.

RU connected schrijft dat zijn eigen kabels een trekontlasting hebben die de overgang tussen kabel en connector beschermt tegen mechanische belasting. De FOA waarschuwt in het algemeen dat te veel spanning op een glasvezelkabel de vezels kan beschadigen en later tot uitval kan leiden.

Fabrikanten geven daarom een maximale trekkracht op voor hun kabel. Bij SCP is dat voor de 995AOC kortstondig 300 newton en langdurig 150 newton. RU connected publiceert voor zijn optische kabels geen trekkracht. Trek dus rustig, en help de kabel bij een stroeve bocht liever met wat geduld dan met kracht.

Welke kant gaat eerst de buis in?

Bij de Optische HDMI 2.1 kabel met afneembare connector van RU connected gaat het Display-uiteinde eerst de buis in, want alleen de connector aan de Display-kant kan eraf. Het Source-uiteinde met de vaste connector blijft aan de kant waar je begint. Staat de bron in de meterkast en het scherm aan de andere kant van de buis, dan trek je dus van de bron naar het scherm.

Bepaal dat vóór je de trekveer erin steekt. Begin je aan de schermkant, dan moet de vaste Source-connector door de buis, en juist die connector past niet door een krappe doorgang. Hoe de richting werkt in opstellingen met een receiver of soundbar, staat op Source en Display.

Welke buis heb je nodig voor de afneembare connector?

Voor de Optische HDMI 2.1 kabel met afneembare connector van RU connected heb je een buis nodig met minimaal 14,7 mm vrije ruimte vanbinnen. Een buis met een buitenmaat van 16 mm is te krap. RU connected raadt een ruimere buis aan, zeker met bochten: 19, 25, 32 of 35 mm buitenmaat, waarbij je de binnenmaat controleert.

Let op de binnenmaat, niet op de buitenmaat die op de buis staat. Een buis waar de kabel zelf doorheen past, is volgens RU connected niet automatisch ruim genoeg voor het uiteinde; ook bochten tellen mee. De maten en uitvoeringen staan bij de Optische HDMI 2.1 kabel met afneembare connector van RU connected.

Kun je de kabel inkorten of zelf een stekker monteren?

Nee, een optische HDMI-kabel kun je niet inkorten en je kunt er zelf geen stekker op monteren. De omzetting van elektrisch signaal naar licht en terug gebeurt in de connectoren: de Source-connector zet het beeld om in licht, de Display-connector maakt er weer een HDMI-signaal van. Een fabrikant als Bulgin geeft op dat daarvoor vier lasers in de zender en vier fotodiodes in de ontvanger zitten.

Kies dus vooraf een lengte die de hele route plus de aansluiting aan beide kanten overbrugt. De Optische HDMI 2.1 kabel van RU connected is er van 3 tot 30 meter, de uitvoering met afneembare connector van 5 tot 20 meter. Wat er verder in de connector zit, staat op hoe werkt een glasvezel-HDMI-kabel. Dat je de lengte niet meer kunt aanpassen, is een van de nadelen van een optische HDMI-kabel.